Google
 
 
 
 
 

 

ถึงเวลานี้เป็นที่ทราบกันแล้วถึงการปิดบริการโทรเลขอย่างเป็นทางการ หลังจากโทรเลขไทยได้ให้บริการมายาวนานถึง 133 ปี
 
โทรเลข ระบบโทรคมนาคมที่ใช้อุปกรณ์ทางไฟฟ้าทำหน้าที่ส่งข้อความจากที่หนึ่งไปยังอีกที่หนึ่ง เดิมส่งโดยอาศัยสายตัวนำที่โยงติดต่อกัน อาศัยอำนาจแม่เหล็ก ไฟฟ้าเป็นสำคัญ แต่ระยะหลังมีการใช้วิธีการส่งไร้สายหรือที่รู้จักกันในชื่อ วิทยุโทรเลข
 
หลังทำหน้าที่ส่งสารบอกกล่าวข้อความหลากหลายเชื่อมระยะทางให้คนไกลได้ใกล้  ชิดติดต่อกัน แต่ด้วยปัจจุบัน    เทคโนโลยีการสื่อสารทันสมัยมี  หลากหลายช่องทางเลือก การส่งโทรเลขบอกกล่าวทุกข์สุขกันแบบวันวานของโทรเลขจึงเริ่มห่างหาย ผู้ใช้ลดน้อยไม่สอดคล้องกับค่าใช้จ่ายการดูแลรักษา ท้ายที่สุดจึงกล่าวอำลายุติการบริการลง ดังมีความเคลื่อนไหวให้ติดตามกัน
 
ย้อนถึงการเกิดขึ้นของกิจการโทรเลขไทย ก่อเกิดขึ้นมา  แต่ปลายรัชกาลพระบาทสมเด็จ  พระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ครั้งนั้น  ชาวอังกฤษได้เข้ามาขอสัมปทาน   ตั้งบริษัทสำหรับสร้างและบำรุงรักษาทางสายโทรเลขตามหัวเมืองมณฑลต่าง ๆ ในประเทศ แต่ก็ไม่สามารถดำเนินการให้  เป็นไปตามกำหนดได้
 
ครั้นถึงต้นรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่ หัวได้กลับมายื่นเรื่องสร้างสายโทรเลขอีกครั้ง แต่ไม่ทรงมีพระบรมราชานุญาต แต่มีพระราชดำริดำเนินกิจการโทรเลขเองซึ่งตั้งแต่นั้นมารัฐบาลไทยได้เตรียมการจัดสร้างสายโทรเลขขึ้น
 
จากนั้นทางฝรั่งเศสขอ ทำการเจรจาโดยทางเมืองไซ่ง่อนจะสร้างสายโทรเลขต่อเข้ามา  ในประเทศไทย ขณะที่รัฐบาล อังกฤษก็จะขอสร้างสายโทรเลขติดต่อกับไทยเข้ามาทางทวาย  แต่ไทยยังคงยืนยันความคิดที่  จะทำการโทรเลขเองและ ในปีพ.ศ. 2418 รัฐบาลได้สร้างทางสายโทรเลขเป็นปฐมฤกษ์ คือ สายกรุงเทพฯ-สมุทรปราการ
 
ต่อมาในปีพ.ศ. 2421 ได้สร้างสายที่สอง สายกรุงเทพฯ-บางปะอิน สร้างต่อไปจนถึงอยุธยา ซึ่งสายโทรเลขทั้งสอง  เส้นนี้ในเบื้องต้นใช้ในราชการ แต่กรมโทรเลขซึ่งเพิ่งก่อตั้งขึ้นก็ได้จัดสร้างทางสายเพื่อขยายข่ายโทรเลขให้กว้างขวางขึ้นพร้อมนำระบบการรับ-ส่งโทรเลขแบบซิมเพล็กซ์มอร์สมาใช้ 
 
ส่วนสายโทรเลขทาง ด้านตะวันออกเป็นสายแรกที่เปิดสำหรับประชาชน ทางสายโทรเลขนี้ผ่านในจังหวัดปราจีนบุรี กบินทร์บุรี อรัญประเทศ  ศรีโสภณ ถึงคลองกำปงปลัก ในเขตพระตะบอง ทั้งยังเชื่อม  กับสายโทรเลขของอินโดจีน    ที่ฝรั่งเศสติดต่อไปยังไซ่ง่อน    ซึ่งก็ได้เกิดการสื่อสารระหว่างประเทศขึ้น อัตราค่าโทรเลขสมัยนั้นจะเสียคำละ 1 เฟื้อง ซึ่งต่อมาโทรเลขสายกรุงเทพฯ-สมุทรปราการ สายกรุงเทพฯ-อยุธยาที่มีวัตถุประสงค์เฉพาะราชการก็ได้ประกาศให้ประชาชนใช้ และจากนั้นมาก็มีที่ทำการโทรเลขเปิดขึ้นอีกหลายแห่ง
 
อีกทั้งการติดต่อระหว่างประเทศก็มีเพิ่มขึ้นงานโทรเลขได้ขยายแผ่กว้างไปทั่ว ซึ่งจากระยะเวลาไม่นาน เมืองสำคัญทั้งหมดรวมถึงศูนย์กลางก็ได้เชื่อมโยงกับนครหลวง
 
ในการทำงาน การรับ-ส่งโทรเลข ตามข้อมูลและคำบอกเล่าของผู้รู้กล่าวว่า ระยะแรกการรับ-ส่งใช้ รหัสสัญญาณมอร์ส ซึ่งเครื่องที่ใช้ในการรับ-ส่งสัญญาณทำงานด้วยคันเคาะของเครื่องส่งให้วงจรไฟฟ้าปิด จากนั้นกระแสไฟไหลเข้าไปขดลวดของเครื่องรับทำให้เครื่องรับเกิดสนามแม่เหล็กดูดแผ่นแม่เหล็กมากระทบทำให้เกิดเสียงที่มีจังหวะเป็นเสียงเดียวกับคันเคาะเกิดเป็นเสียงสัญญาณโทรเลข แปลงสัญญาณเป็นข้อความ เป็นต้น แต่ด้วยต้องแปลข้อความ  ในการส่งซึ่งทำให้เกิดความล่าช้าและอาจทำให้เกิดความเข้าใจ  ผิด จึงเปลี่ยนมาใช้วิธีรับ-ส่งสัญญาณด้วยการฟังเสียงโดยตรงจากเครื่องรับ
 
ต่อมานายช่างโทรเลขของไทย สมาน บุณยรัตพันธ์ ได้ คิดค้นเครื่องโทรพิมพ์ภาษาไทยสำเร็จในปีพ.ศ. 2496 จากนั้นในปีต่อมาได้ประดิษฐ์เพิ่มเพื่อให้เครื่องโทรพิมพ์ทำงานได้สองภาษาในเครื่องเดียวกันมีทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษซึ่งเรียกเครื่องนี้ว่า เครื่องโทรพิมพ์ไทยแบบ S.P.
 
ขณะที่วันนี้แม้จะไม่มี  การให้บริการโทรเลข แต่ในความผูกพันความทรงจำของผู้ใกล้ชิด เคยใช้บริการโทรเลขที่ผ่านมาเรียกได้ว่ามิอาจลืมเลือน โทรเลขที่ส่งสื่อสารถึงกันมีข้อความหลากหลายทั้งความสุข ความเศร้าไม่ว่าใครเจ็บป่วย คิดถึงกัน หรือแม้แต่นัดหมายสถานที่บอกกล่าวการกลับบ้าน ฯลฯ ก็จะสื่อผ่านโทรเลข ศรีภูมิ ศุขเนตร อดีตอธิบดีกรมไปรษณีย์โทรเลขเริ่มบอกเล่าพร้อมถ่ายทอดความผูกพันที่มีต่อโทรเลขว่า ในความผูกพันนั้นเรียกได้ว่ามีเกิดขึ้นก่อนจะเข้ามาทำงานในกรมไปรษณีย์โทรเลขเสียอีก ซึ่งก่อนหน้านี้ได้รับทุนรัฐบาลไทยเรียนการไปรษณีย์โทรเลข และโทรศัพท์ ที่ฝรั่งเศส พอกลับมาก็เข้ามาทำงานซึ่งช่วงเวลานั้นได้ออกตรวจศึกษาภูมิประเทศและแม้การคมนาคมจะไม่สะดวก แต่ไม่ว่าจะไปที่ไหน ก็สามารถพบสายโทรเลขตลอดเส้นทาง
 
“จำได้ว่าครั้งหนึ่งเดินทางไปที่ อ.แม่สอด จ.ตาก อาศัยรถสินค้าที่บรรทุกของวิ่งไปตามสันเขา มองเห็นสายโทรเลขตลอดทางจนกระทั่งรถไปไม่ได้ต้องลงเดิน สายโทรเลขจึงเปรียบเสมือนเพื่อนเดินทาง  และจากที่ผ่านมาได้เห็นทั้งการพัฒนา ความยากลำบากในการปฏิบัติหน้าที่ของพนักงานในการสร้างเสาบำรุงสาย ตลอดจนการนำจ่ายเพื่อส่งไปให้ถึงผู้รับ ก็ยิ่งผูกพัน โทรเลขจึงมีความหมายความสำคัญต่อการสื่อสารในยุคนั้นมาก โดยสิ่งที่โดดเด่นของโทรเลขนั้นสามารถส่งไป ได้ไกล ขณะเดียวกันก็มีข้อควรระวังหากแปรรหัสผิดอาจทำ ให้ข้อมูลเปลี่ยนแปลง และใน  วันสุดท้ายของการส่งโทรเลขเลยส่งโทรเลขไปถึงครอบครัว เพื่อนสนิทได้เก็บไว้เป็นที่ระลึก” ส่วนหนึ่งจากคำบอกเล่าของอดีตอธิบดีกรมไปรษณีย์โทรเลข
     
นอกเหนือจากความรวดเร็วในการสื่อสาร การส่งโทรเลขยังใช้ภาษาที่กระชับสั้น ซึ่งเป็น เสน่ห์อย่างหนึ่ง เศรษฐพร คูศรีพิทักษ์ อดีตอธิบดีกรมไปรษณีย์โทรเลขอีกท่านได้ให้ความรู้  โทรเลขมีพัฒนาการมายาวนาน การยุติลงครั้งนี้เป็นเพียงการบริการเท่านั้น
 
“ความมีเสน่ห์ของโทรเลขนั้นมีความน่ารักอยู่ในตัว สามารถส่งข้อความกะทัดรัด สั้น อีกทั้งยังเป็นการสื่อสารที่ทันสมัยมากในช่วงเวลานั้นและด้วยข้อความที่สั้นจึงสามารถรับ-ส่งข้อความจำนวนมากได้ และหลายต่อหลายข้อความที่ส่งสื่อสารกันยังบอกกล่าวได้ถึงความสุข ความเศร้าชัดเจน”
 
นอกจากนี้ในเสียงบอกเล่าของนักเรียน นักศึกษาที่แม้จะไม่มีโอกาสใช้บริการโทรเลข   แต่มีความเห็นเช่นเดียวกันถึงความผูกพัน สนใจกับการสื่อสารรูปแบบนี้ที่กำลังจะยุติการบริการลง เห็นได้จากวันอำลา 133 ปีโทรเลขไทยหลายคนส่งโทรเลขเพื่อเก็บไว้เป็นที่ระลึกเตือน  ความทรงจำ
 
จากคำบอกเล่าส่วนหนึ่งนี้คือ ภาพความผูกพันความทรงจำที่มีต่อโทรเลข การสื่อสารที่ใกล้ชิดกับคนไทยมายาวนานและวันนี้ได้กลายเป็นประวัติศาสตร์ชวนจดจำไปแล้ว.

 

Make money online  Computer&Download software  Solar energy Lose weight

Comment

Comment:

Tweet

Thanks for the article. I read the above post.

#2 By Chicgraphic on 2012-03-30 22:51

เสียดายไม่ได้ไปส่งครับ
เพราะไม่รู้ข่าวอ่ะ(หรือเพราะไม่ได้สนใจหว่า?)นี่ถ้าไปได้ไปแล้วเนี่ย

#1 By plugnaja on 2008-05-05 01:09